That's Our Bamar (26)

သမိုင္း ထဲက ျမန္မာ ျပည္သား (၂၆)

ေက်ာက္စာ ထဲက ပုဂံ (၈)

နရ သိဃၤ ဥစၥနာ (၁၂၃၁- ၁၂၃၅ ေအဒီ)

နရ သိဃၤ ဥစၥနာ ဟာ original ဥစၥနာ ျဖစ္တဲ့ နာေတာင္မ်ာ ရဲ ႔သားေတာ္ႀကီး ျဖစ္လို႔ နာေတာင္မ်ာ မင္းျဖစ္စဥ္ ကပဲ ထီးေမြ နန္းလွ်ာ အိမ္ေရွ႔မင္း ျဖစ္ေနခဲ့တယ္။ ဥစၥနာ နံမည္ ယူတဲ့ မင္းေလးပါး ရွိခဲ့ လို႔-

  • ဥစၥနာ (၁) – နာေတာင္မ်ာ
  • ဥစၥနာ (၂) – နရ သိဃၤ ဥစၥနာ (နာေတာင္မ်ာ ရဲ ႔သားေတာ္ႀကီး)
  • ဥစၥနာ (၃) – နရ သိဃၤ ဥစၥနာ ရဲ ႔သား (ကႅစြာ မင္းျဖစ္ၿပီး မွ ထီးေမြ ဆက္ခံ ရတယ္)
  • ဥစၥနာ (၄) – တရုတ္ပႅိယ္ မင္း-

ဆိုၿပီး စည္သူ ကို နံပါတ္ ထိုးမွတ္ ရသလို ဥစၥနာ နံပါတ္ ေတြထိုးရ ျပန္ပါတယ္။

မိဖုရား ဖြားေစာ ေက်ာက္စာ ေၾကာင့္ ဒီမင္းကို ကေလးက အစ သိခဲ့တယ္။ ဖြားေစာ ေက်ာက္စာ ထဲက ငါ့လင္ သခင္ မင္းႀကီး ဆိုတာ သူေပါ့။ ျပႆနာ က သူ႔မိဖုရား ေတြအားလံုး ဟာ ေစာ (စ၀္) နာမည္ နဲ႔ခ်ည္းပဲ။ တျခား စ၀္ ေတြက လည္း ရွိေသးေတာ့ ဘယ္သူက ဖြားေစာ လဲ သိရေအာင္ ဖြားေစာ ရွင္းတမ္း လုပ္ၾကည့္ ၾကပါတယ္။ ပုဂံ ေခတ္မွာ ေစာ ခ်ည္းပဲ (၁၇) ေယာက္ ရွိခဲ့သတဲ့။ ဒီ ေစာ စာရင္း မွာ ေယာကၤ်ား ေတြလည္း ပါတယ္။

  1. အစ၀္လပ္ – စည္သူ (၁) ရဲ ႔သမီးေတာ္
  2. စ၀္ျမကန္သည္ – စည္သူ (၂) ရဲ ႔မိဖုရား တစ္ပါး၊ နာေတာင္မ်ာ မင္းရဲ ႔မယ္ေတာ္
  3. စ၀္ အလႊမ္ – စည္သူ (၂) ရဲ ႔မိဖုရား ပဲ
  4. အစ၀္ မင္လွ – စည္သူ (၂) နဲ႔ စ၀္ ျမကန္သည္ ရဲ ႔သမီး၊ နာေတာင္မ်ာ ရဲ ႔ႏွမ
  5. သိၡင္ စ၀္ – နရ သိဃၤ ဥစၥနာ
  6. အမိ ပုရွာ စ၀္ – နရ သိဃၤ ဥစၥနာ ရဲ ႔မိဖုရား
  7. သၡိင္ ဖြာစ၀္ – နရ သိဃၤ ဥစၥနာ ရဲ ႔မိဖုရားပဲ
  8. စ၀္ႀကီး – ကႅစြာ မင္း
  9. စ၀္ပုလယ္မယ္ – ကႅစြာ ရဲ ႔မိဖုရား
  10. စ၀္ မင္လွ – ကႅစြာ ရဲ ႔မိဖုရားပဲ
  11. အစ၀္လတ္ – နရ သိဃၤ ဥစၥနာ ရဲ ႔သမီးေတာ္
  12. အရိ စ၀္ – ဥစၥနာ (၃) ရဲ ႔ အမ
  13. အစ၀္ နာလံု – ဥစၥနာ (၃) နဲ႔ သံုးလူလ ရဲ ႔သမီး
  14. အစ၀္ ၾကြမ္ – ဥစၥနာ (၃) နဲ႔ သံုးလူလ ရဲ ႔သမီးပဲ
  15. စ၀္ပုလယ္ – ဥစၥနာ (၃) နဲ႔ သံုးလူလ ရဲ ႔သမီးပဲ၊ ဥစၥနာ (၄) တရုတ္ပိႅယ္ ရဲ ႔မိဖုရား
  16. စ၀္ဥ – တရုတ္ပိႅယ္ နဲ႔ စ၀္ပုလယ္ ရဲ ႔သမီးေတာ္
  17. စ၀္ နာစြင္ – စ၀္ ပုလယ္ ရဲ ႔ညီမ

ဒီအထဲ က သၡိင္စ၀္ နဲ ႔ စ၀္ႀကီး မင္းေယာက်ၤား ႏွစ္ေယာက္ကို ပါယ္ လိုက္ရင္ မိန္းမ ေစာ ေတြခ်ည္းပဲ ၁၅ ေယာက္ ထြက္လာတယ္။ ဒီ အထဲက ေက်ာက္စာ ထြင္းတဲ့ ဖြားေစာ က နရ သိဃၤ ဥစၥနာ ရဲ ႔မိဖုရား သိၡင္ ဖြာစ၀္ ျဖစ္တယ္ လို႔ အတိ အက် ေျပာပါတယ္။ သိၡင္ ဖြာစ၀္ ဟာ ကံအေတာ္ေကာင္းတဲ့ မိန္းမႀကီး လို႔ေျပာ ႏိုင္ပါတယ္။ အသက္လည္းရွည္။ လင္ေရာ သားေရာ ေျမးေရာ အကုန္လံုးလည္း ဘုရင္ျဖစ္ၾကေတာ့ တရုတ္လို ဒိုေ၀ မိဘုရား ႀကီး လို႔ အေခၚခံ ရမဲ့ သံုးထပ္ကြမ္း မိဖုရားႀကီး ျဖစ္ခဲ့သူပါ။ ဖြားေစာ ေက်ာက္စာ သာ ေက်ာင္းသင္ရိုးညႊန္းတမ္း ေတြထဲ ပါၿပီး နာမည္ႀကီး လို႔ အမ်ားသိၾကတာ။ တကယ္ေတာ့ ေနာက္မိဖုရား တစ္ပါး ျဖစ္တဲ့ အမိ ပုရွာ စ၀္ ေရးထိုးခဲ့တဲ့ ေက်ာက္စာ လည္းရွိခဲ့တယ္။ ဒါကုိ ေတာ့လူသိ အင္မတန္ နည္းတယ္။ ဒီေက်ာက္စာ ႏွစ္ခ်ပ္ ကို မူရင္း အတိုင္း ႏႈိင္းယွဥ္ ၾကည့္တဲ့ အခါ……

ဖြားေစာ ေက်ာက္စာ မူရင္း

သကရစ္ ၆၃၃ ခု အာသိန္ႏွစ္ တန္ေဆာင္မႈန္ လပႅည္ (19 October 1271) စနိယ္နိယ္အာ။ သိၡင္ဖြါစ၀္ ကထိန္ပိယ္ ေတာ၀္မူေသာ။ တႀကိဳက္ လွဴတာ၀္မူတံုေသာ။ ကြ်န္မ လိုက္ကတ်င္ ဥယန္သည္ ႏွစ္ကိပ္ကို၀္ေယာက္။ လယ္မိႅယ္ သံုရ်ာ။ ဥယန္ တခု။ လွဴတာ၀္ မူတံု ဧအ္။ သကရစ္ ၆၁၄ ခု ဖႅဂိုန္ႏွစ္ တေပါင္ လဆုတ္ ယွတ္ရ်က္ (21 February 1253) ၾကာသပတိယ္ နိယ္အာ။ ပိယ္တာ၀္ မူေသာ။ ကြ်န္မ လိုက္ကတ်င္ ဥယန္သည္ ႏွစ္ကိပ္ ကို၀္ေယာက္။ လယ္မိႅယ္ သံုရ်ာ။ ဥယန္ တခု။ အင္စရ ကြ်န္ တရ်ာႏွစ္ကိပ္ ခုႏွစ္ေယာက္။ ဥန္ရင္ ကူလာ ကြ်န္ တရ်ာ သံုကိပ္ သံုေယာက္။ မဟာ သမန္ ကိုင္ မွဴလာရုယ္ ပိယ္တာ၀္မူစိယ္လွာသေတ။ သာ ဥတ္စနာ မင္ႀကီ ပိယ္သေတ။ သိၡင္ ဖြါစ၀္ ပုရွာ ၾတ်ာ သိဃၤာ ရတနာ သံုပါကို၀္ လွဴေသာ အလွဴေတ။ ဤသို၀္ အတုမယ္လွ်င္ ငါပႅဳေသာ ေကႅာင္တာ၀္ႏႈိက္။ ငါမူေသာ ေကာင္မႈ ခပ္သိမ္ေသာ ကို၀္။ အခါမႅင္မႅယ္ တည္စိမ္ေသာဌာ။ မိႅယ္ မဟာဒါန္ ဥယန္။ ငါလွဴဧအ္။ ငါပႅဳေသာ ေကာင္မႈ ခပ္သိမ္ေသာကို၀္ အခါမႅင္မႅယ္။ ပႅဳေသာ။ ဖာေသာ။ မူစိမ္ေသာဌာ။ တန္လင္လွည္ စိမ္ေသာဌါ။ ပုရွာ ၾတ်ာ ႏိႈက္ သံပုတ္ ကြံပန္ မျပတ္ ၀တ္ လုပ္ကႅည္တင္ စိမ္ေသာဌာ။ ဆီမီ မျပတ္ ဌိစိမ္ေသာဌာ။ သည္ခံေသာ သိၡင္တို၀္ကို၀္။ ဆြံပစၥည္ဖႅင္ လုပ္ ကႅည္စိမ္ ေသာဌာ။ ကြ်န္ေလ ငါလွဴ၏။ ႏို၀္သစ္ ႏို၀္ထံမ္ ရ်တ္တက္ ထ၀္ပိယ္ ထ၀္ပတ္ အရသာ ငါပါ စာစိမ္ေသာဌာ။ ႏြာေလ ငါလွဴ ၏။ ဤသို၀္လွ်င္ ငါပႅဳေသာေကာင္မႈ အကႅိဳင္ကာ။ ရိယ္မိႅယ္ ခပ္သိမ္ေသာ အသိၡင္ ဖႅစ္ထေသာငါလင္ သိၡင္မင္ႀကီ။ ငါသာ မင္ႀကီ။ ငါမိႅယ္ မင္ႀကီ။ ဤမင္ႀကီ သံုေယာက္ေသာ ေနာင္လာလတ္အံေသာ မင္ခပ္သိမ္ေလ ငါအတူ ရစိယ္သ ေတ။

အမိ ပုရွာ စ၀္ ေက်ာက္စာ မူရင္း

နရိ သဃၤ ဥစၥနာ မည္ေသာ ၾတ်ာမင္ဧအ္ ပယ္မ်ာႀကီ။ သဃၤပတိႏွင္ ၾက်ာဖ်ာဧအ္ မိဖြာ အမိ ပုရွာစ၀္ သည္။ သင္သရာ ဆို၀္ျငာယ္မွ ထြက္ေမႅာက္လို၀္ေသာဌာ။ နိရဗန္ကို၀္ မ်က္ေမွယင္ကအ္ကာ မူရလို၀္ ေသာဌာ။ ကူပုရွာ ပႅဳဧအ္။ ။ သက၇စ္ ၆၀၃ ခု။ စယ္ႏွစ္။ ကုဆုန္ လပႅည္ (26 April 1241) ဗုဒၵဟူ နိႏိႈက္ လႊတ္ဧအ္။ လႊတ္သရွင္ ရိယ္စင္တာ၀္ခႅရုယ္ လွဴေသာ။ ရြာလာယ္ကြ်န္ ၁၇၈ ေယာက္။ လာယ္ ၂၆၀။ ဥယန္ ၂ခု။ ပုကမ္ေကြ်န္ကာ။ မ်င္ထာရ္ဖုတ္။ စသ်ာဤမ္ေထာင္။ သၼီတပါ။ ေမာင္ျပကတ္။ သထြာ ဤမ္ေထာင္။ မ်ာမိတၳီ။ သာငါေရာက္သစ္။ ဤမ္ေထာင္ ဘယ်ာ။ မ်ာ ကိႏၵရီ။ သၼီ ဒုကၡီ။ ေခၾတၱ ပါလာဖုတ္။ သာပႏ်ာ။ စႏၵ်ာဖုတ္။ တင္တဖုတ္။ နရည္ျစာ သည္ဤမ္ေတာင္ ဗုေဓါ။ မ်ာသုကီ။ သိတိတ်ာ။ ငီ ဟိတ်ာ။ ႏွမ ရတာယ္။ သီမ စိတာယ္။ ေမာင္ ငါမြန္။ ငီ ႏို၀္အစိုအ၀္။ နရည္ျစာ စည္သည္ ပကၡာ။ သာ ငါထုယ္။ ပလီ။ သာစည္သည္ ငါရြတ္။ စည္သည္ ငါပုကမ္၊ ႏွာမ ဂုမီ။ ဗ်င္ကီ။ သာစည္သည္ ငါမစြမ္၊ ဟီတူ၊ သာပသာသည္ ငါရင္ကာ၊ ငီ ခြက္ခြင္သည္ ငါဗုဓါ။ မုကီကၼယ္။ သၼီ ပန္တ်ာ သုခီ။ ငီမ သိတယ္။ မိႅယ္ ငါဥိ။ သႏၱီ။ သီၼ ပန္တ်ာ သီ၀လီ။ ဘဏီ။ သီၼ ပန္တ်ာ ေဒ၀ီ။ အေပါင္ ၄၁ ေယာက္။ ရြာလာယ္တြင္ ျမဳမ္ၿပိည္သည္ ငါေကာင္။ ငီ ငါေလာင္။ ငါပႅည္၀။ အေပါင္ ၃ ေယာက္။ ျမင္မူႏြာ ၁၀၀။ ႏြာထိန္ ၁၀။ ပရိကၡာရာကာ။ ၾသက္ပုရွာ သန္ကန္တာ၀္ တုယင္ ၁။ တန္က်တ္ ၁။ အထက္ ပုရွာ သင္ကန္တာ၀္ တန္က်တ္ရိယ္ ၁။ ရႈယ္သလ၀န္ ၁။ ဤမ္ရာတာ၀္ နက္ပူစင္ တံတို၀္ ၁။ ခံတင္မြန္ ၁။ ခင္ႏွီဥိ ံအစံု။ ကြံခ်ပ္ ၁။ ႀကိယ္ဆီမီ တုိင္ ႀကိယ္ျပတို၀္။ ႀကိယ္ႀကာႀကီ ၁။ ေခါင္ေလာင္ဆြယ္ေသာ ဆင္ၾတာ ၁။ ရႈယ္ သပိတ္ ငုယ္သပိတ္ ႀကိယ္ပြယ္ ၂ခု။ လင္ပန္ ၂ ခႅပ္ ခြက္ ၅ ဥပ္။ စာေလာင္ႀကီ ၁။ နရည္ျစာ ဂ ခႅပ္။ ေနာင္နင္ ၉ ခႅပ္။ ခြက္ခြင္ သံုဆူ ခ်ဴ ၃ ဆူ။ ပိဆယ္ ငါသီ ပုဟာ လွဴပါေသာ ကြ်န္။ ခ၀္တယ္ရြာ အလံုဧအ္၊ ၁၇၄ ေယာက္လယ္ ၃၀၀။ စာသင္ ၁၀ တိုက္။ ၀ါဆို၀္ ၀ါေခါင္ ၀ါကႅတ္ ကုဆုန္ လပႅည္ ဤယ္လိယ္ခါေသာ စုရင္ႀကီ ပုစ၀္ စိယ္သေတ။ ကူဤပ္ေသာ ပုရွာကြ်န္ စည္သည္ ပန္တ်ာ နရည္ စရာ သည္ ခပင္စံု။ သံေကာက္သည္၊ စည္သည္။ ပန္တ်ာ၊ အသက္ႀကီ။ စပါ ၁၃၅ တင္။ အေပါင္ႀကီ ၄၂၇ ခြယ္။ ။ ။

ကဲ- ဘယ့္ႏွယ့္ ရွိစ။ ေရွးျမန္မာ စာဖတ္ရတာ အရသာ မ်ားရွိၾက ရဲ ႔လား။ တကယ္ေတာ့ အလြန္ညံ့တဲ့ အေရး အသား ေတြေနာ္။ စာေရး တတ္စ သူငယ္တန္းေလးေတြ ၀တ္စေပါက္ မပါပဲ ေရးထားတဲ့ စာေတြ လိုပါပဲ။ စာထဲ ပါတဲ့ အေၾကာင္း အရာ ေတြကို အတိုခ်ံဴး ေျပာရရင္ မိဖုရား ႏွစ္ပါးလံုး အလွဴ လုပ္ၾကတဲ့ အေၾကာင္း ေက်ာက္စာ ထြင္းၾကရာမွာ- အမိ ပုရွာ စ၀္ က ဘုရား မွာ ကြ်န္ အျဖစ္ တစ္ရြာလံုး လွဴပစ္တယ္။ ႏြားထိန္း အလုပ္သမား ေတြ၊ ဘုရား နဲ႔ ဘုန္းႀကီး ေက်ာင္းမွာ တီးမႈတ္ေဖ်ာ္ေျဖ ဖို႔ သဘင္သည္ေတြ၊ ပရိ ကၡရာ အပါ အ၀င္ ရဟန္းသံုး ပစၥည္းေတြ ဘယ္ေရြ ႔ဘယ္မွ် လွဴတယ္ ဆိုတာ ကို စာရင္း လုပ္ထားေက်ာက္စာ ထြင္းရံု ပါပဲ။ ဖြားေစာ ကေတာ့ သူ႔ထက္ ကဲတယ္။ ဘယ္ေနရာ မွာ ဘာလွဴတယ္ ဆိုတာ ကို ထပ္ကာ ထပ္ကာ ေျပာရံုတင္ မက အတုမဲ့လွ်င္ ငါမူေသာ ေကာင္မႈ ခပ္သိမ္ ကို တစ္တိုင္း တစ္ျပည္လံုးက ျပည္သူ ေတြ အက်ိဳးခံစား ရပါေစေတာ့ လို႔ စိတ္ထဲ မပါရင္ ေတာင္ စာေလးထြင္းထား ေဖာ္မရပဲ သူႀကီး ဘုရား ရြာသား ေကာင္းမႈ ဤအလွဴ ႔အက်ိဳး ကို သူ႔လင္ မင္းႀကီး နရ သိဃၤ ဥစၥနာ ရယ္။ သူ႔သား မင္းႀကီး ဥစၥနာ ရယ္။ သူ႔ေျမးမင္းႀကီး တရုတ္ပိႅယ္ ရယ္ပဲ ရပါေစတဲ့။ ၾကားက ေဖာက္ၿပီး ဘုရင္ ျဖစ္တဲ့ သူ႔မတ္ ကႅစြာ မင္းကို အမွ် အတန္း ေ၀ႏိုင္ဘူး တဲ့ေလ။ ငါစြဲ ႀကီးလွ တဲ့ ဖြားေစာ………….။

References

Epigraphia Barmanica Vol. I, II and III

Than Tun Dr (1955) “History of Burma A.D. 1000-1300” BBHC, I, I, 39-57 and Rangoon University Annual Magazine, pp: 136-38.

သန္းထြန္း၊ ေဒါက္တာ၊ ပုဂံ ေခတ္ ႏိုင္ငံေရး သမိုင္း။

သန္းထြန္း၊ ေဒါက္တာ၊ အသစ္ျမင္ ျမန္မာ့ သမိုင္း။

Advertisement

2 Comments (+add yours?)

  1. Yu Wa Yi
    Sep 09, 2008 @ 01:12:29

    ငါစြဲ ႀကီးလွ တဲ့ ဖြားေစာ………….။
    အဲဒါပဲေလ..ပညာသားမပါတဲ့ မိန္းမတို ့ရဲ့ မနာလိုစိတ္။

    Reply

  2. Yu Wa Yi
    Sep 09, 2008 @ 01:19:27

    အဟား သူ ့မက္ကေလးကိုေတာ့ အမ်ွမေပးဘူးေပါ့ေလ။ ေပၚတင္ႀကီးပါလား။ မိဖုရားကလည္းပညာသားမပါ
    ဘူးေနာ္။ ေရွးလူႀကီးမ်ားရိုးခ်က္ကေတာ့ ကမ္းကုန္တယ္။

    Reply

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

Gravatar
WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Connecting to %s

Calender

September 2008
M T W T F S S
« Aug   Oct »
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
2930  
Follow

Get every new post delivered to your Inbox.